Bijdrage Thieme aan debat over uitstel van presen­tatie klimaat­door­re­ke­ningen onder druk van minister-president


5 juni 2019


Voorzitter,

Het naar eigen zeggen groenste kabinet ooit zit nu 588 dagen in het zadel. En, terwijl het ene na het andere rapport leert dat de planeet er veel slechter voorstaat dan we al dachten, dat de temperatuurstijging sneller gaat dan gedacht, dat het verlies aan biodiversiteit ernstiger is dan gedacht, wachten wij hier in Nederland nog altijd met smart op de groene daden van dit kabinet.

Voorzitter, de minister-president mag dan van mening zijn dat we als Nederland al 'heel veel doen', zoals hij de klimaatspijbelaars 7 februari voorhield. Feit is dat Nederland hekkensluiter is als het gaat om energieopwekking uit hernieuwbare energiebronnen. Dat Nederland een bio-industrie huisvest die tot ver over de landgrenzen voor emissies en verlies van biodiversiteit zorgt.
Het gebrek aan dadendrang van het Kabinet steekt schril af bij wat er om ons heen gebeurt. Op 1 mei heeft het Britse parlement de klimaatnoodtoestand uitgeroepen. Dit voorjaar zijn de scholieren- en studentenstakingen voor duurzaamheid en een beter milieu een mondiaal verschijnsel geworden. En is in de Verenigde Staten een serieuze discussie op gang gekomen over een Green new deal. Een massieve overheidsinspanning om de economie van de VS voor 2030 klimaatneutraal te maken.
Vandaag schrijft de Amerikaanse econoom Joseph Stiglitz in The Guardian dat de vraag of de VS zich dit kan permitteren de verkeerde is: "We moeten klimaatverandering zien als de derde wereldoorlog: geen moeite zou te veel moeten zijn om klimaatverandering af te wenden", aldus Stiglitz.

Of om met Greta Thunberg te spreken: "Ik wens dat u handelt zoals u in een crisis zou doen. Ik wil dat u doet alsof het huis in brand staat. Dat staat het namelijk." Als het klimaat een bank was geweest, was het allang gered.

Voorzitter, we debatteren vandaag over de vraag of de minister-president de Kamer aan de vooravond van de Algemene Politieke Beschouwingen de Kamer cruciale informatie heeft onthouden, door de planbureaus te verzoeken om de publicatie van de klimaatdoorrekeningen uit te stellen omdat het hem niet uitkwam. Het is het zoveelste politieke relletje uit de premierscarrière van Mark Rutte. Ik hoef maar te verwijzen naar het gekonkelfoes van de premier rond de afschaffing van de dividendbelasting om duidelijk te maken waar ik op doel. Duurzaamheid moet, maar wel binnen de bandbreedtes die grootbedrijven als Unilever en Shell hebben bepaald. Hun korte termijnbelangen staan centraal.

Voorzitter, het groenste kabinet ooit is tijdens de grootste ecologische crisis ooit een kabinet gebleken dat vooral áfschuift aan klimaattafels - waar grootvervuilers zijn oververtegenwoordigd - en dóórschuift naar toekomstige generaties. En zich verder verliest in mooie woorden en politieke spelletjes die bedoeld zijn om te verhullen dat de rekening bij de burger wordt gelegd. Het is de zoveelste nagel aan de doodskist van het groene imago van dit kabinet.

Voorzitter, onbegrijpelijk vind ik dat de zich groen noemende partijen, ChristenUnie en D66, een minister-president steunen die alles op alles zet om het zo min mogelijk over het klimaatbeleid te hebben. Wat zijn alle mooie woorden van die partijen waard? Moeten wij als Kamer niet net als de Britten een krachtig signaal naar het Kabinet en naar de samenleving geven door de klimaatnoodtoestand uit te roepen? Ik overweeg een motie. Want wat heb je aan geld als de ijskap smelt?

En voorts ben ik van mening dat er een einde moet komen aan de bio-industrie.