Vragen over vlees van mishan­delde paarden in de Neder­landse super­markten


1. Deelt u de mening dat u niet kunt garanderen dat er geen restanten van het medicijn fenylbutazon zit in paardenvlees op de Nederlandse markt? Zo nee, waarom niet? Bent u bereid de controles op fenylbutazon in paardenvlees te verhogen? Zo ja, op welke termijn en wat is het percentage van het aantal verhoogde controles? Zo nee, waarom niet?

2. Deelt u de mening dat de verwaarlozing en mishandeling van slachtpaarden in Canada, Mexico en Argentinië, zoals bekend is gemaakt door inspectieorganisatie Eyes on Animals, van structurele aard is? Zo ja, vindt u het ethisch aanvaardbaar dat dit vlees door Nederlandse bedrijven wordt geïmporteerd? Zo nee, waarop baseert u dat?

3. Kunt u bevestigen dat het vlees van Nederlandse supermarkten niet voldoet aan Europese certificeringseisen, terwijl zij dit zelf wel beweren? Deelt u de mening dat de consument daarmee voorgelogen is? Wat zijn uw concrete voorstellen om deze vorm van fraude te beëindigen?

4. Deelt u de mening dat slachthuizen die niet voldoen aan Europese certificeringseisen niet op de lijst mogen staan van EU goedgekeurde slachthuizen? Bent u bereid om dit in Europa te eisen? Zo nee, waarom niet?

5. Deelt u de mening dat Europese certificeringseisen voor slachterijen niet de nodige garanties leveren voor de volksgezondheid en het dierenwelzijn? Deelt u de mening dat er tevens eisen gesteld moeten worden aan de leefomstandigheden van een paard en de wijze waarop een paard getransporteerd wordt? Bent u bereid om binnen Europees verband te pleiten voor striktere wet- en regelgeving op paardenvlees ten aanzien van huisvesting, transport en slacht? Zo nee, waarom niet?

6. Deelt u de mening dat alleen een importverbod van paardenvlees uit Noord- en Zuid Amerika kan uitsluiten dat dergelijk onveilig vlees – van dieren die extreem en onnodig hebben geleden – de Nederlandse consument bereikt? Zo ja, bent u bereid dit in te voeren totdat is gegarandeerd dat deze landen wel voldoen aan EU-certificering? Zo nee, welke alternatieven ziet u?

7. Deelt u de mening dat het onverantwoord is nog paardenvlees in de Nederlandse schappen te hebben, gezien de fraude, het dierenleed en de gezondheidsrisico’s? Zo ja, bent u bereid de verkoop van paardenvlees te verbieden? Zo nee, waarom niet?

8. Deelt u de mening dat het toezicht en de handhaving op slachthuizen binnen en buiten de EU onvoldoende is? Kunt u aangeven op welke wijze u voornemens bent de toezicht en handhaving te verbeteren opdat de volksgezondheid en het dierenwelzijn bij paardenvlees beter gewaarborgd is?

Antwoorddatum: 1 apr. 2014

Ik ben het met u eens dat er geen 100% veiligheidsgarantie te geven is, niet voor paardenvlees en ook niet voor alle andere levensmiddelen. De Europese Autoriteit voor Voedselveiligheid (European Food Safety Authority, EFSA) heeft eerder aangegeven dat de risico’s bij consumptie van paardenvlees verwaarloosbaar zijn. De NVWA heeft in 2013, als onderdeel van het EU-brede onderzoek naar fraude met paardenvlees, 150 monsters paardenvlees uit geïmporteerde partijen genomen en getest. In geen van de monsters is fenylbutazon aangetroffen. Ook andere lidstaten hebben bij import geen positieve gevallen gevonden. Om deze redenen is er nu geen aanleiding de analysefrequentie aan te passen.

Ik ben van mening dat de getoonde beelden een ernstige aantasting van het dierenwelzijn tonen. Ik kan niet beoordelen hoe oud het getoonde materiaal is en in hoeverre het hier om structurele verwaarlozing en mishandeling gaat. Diervriendelijke behandeling op het terrein van het slachthuis is onderdeel van de Europese eisen voor export naar de EU en hier controleert de FVO op. Daarbuiten is het in principe niet mogelijk om vanuit Europa officiële eisen op te leggen. Ik vind het daarom in eerste instantie een taak van private partijen om zich uit te spreken over aanvullende voorwaarden buiten de Europese exporteisen, waaronder zij de aankoop van paardenvlees aanvaardbaar vinden.

Uit het in de media getoonde beeldmateriaal zou blijken dat paarden in slachthuizen van derde landen niet conform de Europese wettelijke eisen voor dierenwelzijn worden behandeld. Dit beeld wordt echter niet bevestigd door de officiële rapporten van de laatste inspectiemissies van de auditdienst van de Europese Commissie, de FVO. Voor de import van vlees en vleesproducten bestaat een Europees systeem met wettelijke voorwaarden. Op grond daarvan voert de FVO inspecties uit in derde landen die naar de EU exporteren. Bedrijven die op de lijst van EU goedgekeurde slachthuizen staan moeten voldoen aan de wettelijke voorwaarden van de EU hiervoor. De FVO ziet erop toe dat door de bevoegde autoriteiten in derde landen hierop toezicht wordt uitge-oefend en gehandhaafd. Ik deel de mening dat slachthuizen die niet aan de eisen voor EU-erkenning voldoen, niet thuishoren op de lijst van slachthuizen die naar de EU mogen exporteren. De FVO controleert hierop en kan ervoor zorgen dat bedrijven die niet voldoen van de lijst verwijderd worden. Betreffende bedrijven mogen geen vlees meer exporteren naar de EU. Ik zal er bij de FVO op aandringen om het getoonde beeldmateriaal te bestuderen en een hernieuwde inspectie van de bewuste slachthuizen te overwegen.

Binnen de EU bestaan strikte regels ten aanzien van het transport van dieren. Deze regels strekken zich niet uit tot in derde landen. Regels voor het waarborgen van dierenwelzijn in de exportslachthuizen zijn onderdeel

Nee, een importverbod is een verregaande maatregel die gestaafd moet worden door constatering van structurele overtredingen van de invoe-reisen. Ik zal er bij de FVO op aandringen naar aanleiding van de berichtgeving in de media een hernieuwde inspectie van de bewuste slachthuizen te overwegen en hierbij toe te zien op de welzijnsaspecten. Als betrokken slachthuizen in gebreke blijven, moeten deze van de lijst met erkende slachthuizen worden geschrapt.

Onderzoeken tot nu toe laten zien dat consumptie van paardenvlees geen risico voor de volksgezondheid met zich mee brengt. Zie ook de antwoorden op vraag 1 en 3 en 4 van de PvdD. Zoals eerder aangegeven ga ik de FVO verzoeken op basis van de gegeven informatie nadere inspecties te overwegen. Eventuele maatre-gelen moeten zich richten op de bedrijven die de regels met voeten treden, niet op een verbod van de verkoop van paardenvlees.

Voor wat betreft het toezicht in de Nederlandse slachthuizen: in september 2013 heeft de Staatssecretaris van Economische Zaken u geïnformeerd over te nemen maatregelen in de vleesketen4. Daarnaast hebben de Staatssecretaris en ik u in de brief van 19 december 20135geïnformeerd over de maatregelen die wij hebben genomen om het toezicht door de NVWA, waaronder ook in de slachthuizen, te versterken. Ik verwijs tevens naar de kabinetsreactie naar aanleiding van het rapport «Risico’s in de vleesketen» van de Onderzoeksraad voor de Veiligheid die op 10 juni jl. aan uw Kamer is verzonden6. Voor wat betreft toezicht en handhaving in slachthuizen buiten de EU verwijs ik naar mijn eerder gegeven uitleg over de rol van de FVO hierbij en mijn voornemen om de FVO en de Europese Commissie te informeren over deze problematiek.